پيشينه تاريخي سازمان حفاظت محيط زيست
تخريب محيط زيست و بهرهبرداري بيش از حد منابع در كشور ما نيز همانند بسياري از
كشورهاي جهان در طي قرن گذشته، چشمگير بوده و تسريع در اين روند در سال
1335 منجر به تشكيل دستگاهي مستقل به نام كانون شكار ايران، با هدف حفظ
نسل شكار و نظارت بر اجراي مقررات مربوط به آن شد.
در سال 1346 در پي تصويب قانون شكار و صيد، سازمان شكارباني و نظارت بر
صيد جايگزين كانون فوق شد. بر اساس قانون اخير، سازمان شكارباني و نظارت
بر صيد، مركب از وزيران كشاورزي، دارايي، جنگ و شش نفر از اشخاص با
صلاحيت بود.
بر اساس ماده 6 قانون فوق، وظايف سازمان شكارباني و نظارت بر صيد از
محدوده نظارت و اجراي مقررات ناظر بر شكار فراتر رفته و امور تحقيقاتي و
مطالعاتي مربوط به حياتوحش كشور، تكثير و پرورش حيوانات وحشي و حفاظت از
زيستگاه آنها و تعيين مناطقي به عنوان پارك وحش و موزههاي جانورشناسي را
نيز در بر گرفت.
در سال 1350 نام سازمان شكارباني و نظارت بر صيد به “سازمان حفاظت محيط
زيستف و نام شورايعالي شكارباني و نظارت بر صيد به “شورايعالي حفاظت
محيط زيستف تبديل شد و امور زيستمحيطي از جمله پيشگيري از اقدامهاي
زيانبار براي تعادل و تناسب محيط زيست نيز به اختيارات قبلي آن افزوده شد.
در سال 1353 پس از برپايي كنفرانس جهاني محيط زيست در استكهلم و با تصويب
قانون حفاظت و بهسازي محيط زيست در 21 ماده، اين سازمان از اختيارات
قانوني تازهاي برخوردار شد و از نظر تشكيلاتي نيز تا اندازهاي از ابعاد
و كيفيت سازگار با ضرورتهاي برنامههاي رشد و توسعه برخوردار شد.
اهداف و وظايف
مهمترين اهداف سازمان به ترتيب اهميت عبارتند از:
1-
تحقق اصل پنجاهم قانون اساسي جمهوري اسلامي ايران به منظور حفاظت از محيط
زيست و تضمين بهرهمندي درست و مستمر از محيط زيست و همسو با توسعه پايدار.
2- پيشگيري و ممانعت از تخريب و آلودگي محيط زيست
3- حفاظت از تنوعزيستي كشور
وظايف اساسي
مطالعه عوامل مخرب و آلايندههاي مختلف محيط زيست
به كارگيري فنآوريهاي سازگار با محيط زيست و ارائه دستورالعملهاي زيستمحيطي
براي مكانيابي محل استقرار واحدهاي صنعتي بزرگ، كشاورزي و سكونتگاههاي
انساني
شناسايي و تعيين زيستگاههاي بحراني با ارزش زيستبومي بالا
گسترش همكاريهاي منطقهاي و بينالمللي در زمينه محيط زيست
تهيه و تدوين ضوابط و استانداردهاي زيستمحيطي براي مديريت و بهرهبرداري از
منابع آب، خاك، هوا، مديريت پسماندها و زبالههاي شهري، روستايي، صنعتي و
كشاورزي،
كنترل دخالت در اكوسيستمها بر حسب ظرفيتهاي طبيعي آنها
گسترش آگاهي زيستمحيطي
جمعآوري، نگهداري و نمايش گونههاي گياهي و جانوري از طريق ايجاد موزهها و نمايشگاههاي مختلف
اعمال نظارت و دخالت قانوني براي پيشگيري و منع ورود آلايندهها به منابع زيستمحيطي